Opera Ballet Vlaanderen Antwerp Symphony Orchestra

FUSIE OPERA BALLET VLAANDEREN (OBV) EN ANTWERP SYMPHONY ORCHESTRA (ASO)

De Algemene Vergaderingen van OBV en ASO keurden op 26 februari 2026 een volledige fusie van de beide instellingen goed. Vanaf 1 maart 2026 gaan de beide instellingen als één grote, eengemaakte kunstinstelling verder met één rechtspersoon, één Raad van Bestuur en één directie. De beide orkesten blijven bestaan en krijgen elk hun eigen, specifieke opdracht. Deze operatie gebeurde in nauw overleg met de Vlaamse Regering die er haar volle steun en goedkeuring aan geeft. Er ging een lang en zorgvuldig voorbereidingstraject aan vooraf.

VOORGESCHIEDENIS

Tijdens de vorige structurele subsidieronde schreef de Landschapscommissie in haar adviesnota dat een grondig debat over het orkestenlandschap in Vlaanderen nodig en dringend was, waarbij een betere afstemming zowel inhoudelijk als organisatorisch het uitgangspunt moet zijn.

Dit was het signaal voor Jan Raes (Opera Ballet Vlaanderen), Joost Maegerman (Antwerp Symphony Orchestra) en Gunther Broucke (Brussels Philharmonic) om in gesprek te gaan met elkaar. De Minister van Cultuur, Jan Jambon, benoemde eind 2023 het toenmalige Hoofd van het Koninklijk Conservatorium Antwerpen, Stefaan De Ruyck, tot bijzondere opdrachthouder van de Vlaamse Regering om deze gesprekken te begeleiden en te faciliteren. Dit resulteerde in het voorjaar 2024 in de visietekst ‘Een nieuw en grensverleggend beleid voor de Vlaamse orkesten’. In deze visietekst stond:

“We hebben het ambitieuze plan om de twee kunstinstellingen ASO en OBV samen te voegen tot één performante organisatie met vijf artistieke afdelingen (Opera, Ballet, Filharmonisch Orkest, Koor en pedagogische projecten) en twee autonome orkesten (Orkest van de Opera en Filharmonisch Orkest), met een geoptimaliseerde, kwalitatieve ondersteuning en een infrastructuur op maat. We willen deze bestuurlijke en operationele samenvoeging realiseren binnen een termijn van twee jaar, te rekenen vanaf de start van de nieuwe legislatuur.”

Na de Vlaamse Verkiezingen in het najaar van 2024 verwees het Vlaams Regeerakkoord expliciet naar de visietekst als basis voor het orkestenbeleid. De nieuwe Vlaamse Minister van Cultuur, Caroline Gennez, verlengde de opdracht van de bijzondere opdrachthouder om de fusiegesprekken tussen OBV en ASO verder te begeleiden. In de bijlage bij het Ministerieel Besluit van 16 april 2025 werd de opdracht als volgt omschreven:

“De opdracht is het realiseren van de volgende stap in het traject naar een samenvoeging van Opera Ballet Vlaanderen (OBV) en het Antwerp Symphony Orchestra (ASO),OBV en ASO verlenen hun volledige medewerking aan dit traject waarbij de algemeen directeur van OBV en de intendant van ASO het kernteam vormen voor de uitvoering van dit traject.”
“Deze instelling moet uitgroeien tot een artistiek kroonjuweel van Vlaanderen, met een sterke internationale profilering op Europees niveau en ingebed in de Europese waarden. Artistieke ambitie staat centraal en vormt het vertrekpunt voor alle organisatorische en operationele keuzes. Efficiëntiewinsten zijn geen doel op zich, maar kunnen voortvloeien uit gedeelde ondersteuning en strategische synergieën.
De nieuwe organisatie zal landschapsversterkend zijn: een katalysator binnen het Vlaamse kunstenveld, met een voorbeeldfunctie op het vlak van inclusieve organisatiecultuur en een hedendaagse, verbindende leiderschapsstijl.
Ze omvat onder meer twee autonome orkesten, een balletgezelschap, een koor en een sterke educatieve en participatieve werking, ingebed in een gemeenschappelijke structuur met het oog op artistieke excellentie en duurzame ondersteuning.”

Het Ministerieel Besluit legde ook een dwingende timing op:

Tegen 1 december 2025 wordt aan de bestuursorganen van OBV en ASO een fusieplan ter goedkeuring voorgelegd, waarin de missie, visie en het beoogde governance-model van de nieuwe kunstinstelling worden vastgelegd, en dat als fundament dient voor de verdere concretisering en implementatie.

Tegen 1 maart 2026: installatie van één gezamenlijk bestuursorgaan voor de nieuwe organisatie.

Deze deadlines werden allebei gehaald. Op 1 december 2025 stemden de respectievelijke Raden van Bestuur unaniem in met een fusieovereenkomst waarin het volledige draaiboek voor de samenvoeging werd vastgelegd. Op 26 februari 2026 keurden de Algemene Vergaderingen de formele fusie goed om in te gaan per 1 maart 2026.

NIEUWE SITUATIE MET INGANG VAN 1 MAART 2026

De vzw Antwerp Symphony Orchestra is ontbonden zonder vereffening. De vzw Opera Ballet Vlaanderen is omgevormd tot de vzw ASOBV (dit is een zuiver technische naam die niet bedoeld is voor externe communicatie).

De medewerkers van ASO zijn bij toepassing van de CAO 32bis en met behoud van al hun rechten overgedragen aan de vzw ASOBV.

De medewerkers van OBV blijven werknemer van de rechtspersoon vzw ASOBV.

De activa en passiva van de vzw Antwerp Symphony Orchestra zijn overgedragen aan de vzw ASOBV.

De Raad van Bestuur (13 leden) van de vzw ASOBV krijgt een nieuwe samenstelling : zeven vertegenwoordigers van de Vlaamse Gemeenschap, twee vertegenwoordigers van de steden Antwerpen en Gent en vier onafhankelijke bestuurders. De voorzitter en ondervoorzitter worden verkozen onder de vertegenwoordigers van de Vlaamse Gemeenschap.

De Vlaamse Regering heeft volgende vertegenwoordigers aangeduid:

  • Heylen Philip
  • Jacobs Yvette
  • Lemmens Luc
  • Scheck Tatjana
  • Valck Greet
  • Van Geet Hugo (voorzitter)
  • Vantongerloo Michiel

Hun mandaat loopt van 1 maart 2026 tot 1 december 2031.

De steden worden vertegenwoordigd door hun schepenen van cultuur: Lien Van de Kelder (Antwerpen) en Astrid De Bruycker (Gent).

ASO en OBV hadden elk vier onafhankelijke bestuurders. Vóór 1 april 2026 moeten de overige bestuurders vier onafhankelijke bestuurders kiezen, twee namens OBV en twee namens ASO.

De nieuwe organisatie wordt tijdelijk geleid door een transitiedirectie onder leiding van Algemeen Directeur Jan Raes die tot op heden de leiding van OBV had. De transitiedirectie wordt paritair samengesteld met medewerkers uit de respectievelijke organisaties (OBV en ASO).

Een van de eerste opdrachten van de nieuwe Raad van Bestuur is het uitschrijven van een vacature voor de functie van Algemeen Directeur.

De eengemaakte organisatie blijft voorlopig communiceren met het publiek onder de bekende namen Opera Ballet Vlaanderen (OBV) en Antwerp Symphony Orchestra (ASO). De programmering zal ook onder die twee namen worden aangeboden. De lancering van een nieuwe naam, logo en eengemaakte huisstijl zal ten vroegste in het seizoen 2028-2029 plaatsvinden.

Contactpersonen

PERSDIENST KABINET MINISTER GENNEZ
Rebecca Castermans
+32 494/91.45.97
rebecca.castermans@vlaanderen.be

PERSDIENST OPERA BALLET VLAANDEREN
Wilfried Eetezonne
+32 495/21.53.49
weetezonne@operaballet.be

PERSDIENST ANTWERP SYMPHONY ORCHESTRA
Rik Willebrords
+32 472/09.47.39
rik.willebrords@antwerpso.be